?? W ramach programu DAAD alumnae/i 19 września odbyło się spotkanie autorskie z ukraińską pisarką i tłumaczką Natalką Śniadanko.

Autorka przeczytala fragmenty swojej najnowszej powieści „Der Erzherzog, der den Schwarzmarkt regierte, Matrosen liebte und mein Großvater wurde“ (2021, tłum. z języka ukaraińskiego autorstwa Marii Weissenböck) / „Охайні прописи ерцгерцога Вільгельма“ (2017).

Bohaterem trzeciej powieści Śniadanko jest arcyksiążę Wilhelm, który w świecie fikcji literackiej żyje dłużej, niż poświadcza historia. Wraz z nim, jego współczesnymi, krewnymi oraz potomkami narratorka podróżuje między epokami. Na tle tych postaci, należących do różnorodnych kręgów kulturowych i władających odmiennymi językami, tytułowy bohater okazuje się szczególnie ekscentryczny. Nie tylko prężnie działa na czarnym rynku, ale też ma rozmaite fobie i ekstrawaganckie upodobania, jak choćby do szlafroków, tatuaży czy mężczyzn. Wilhelm świetnie odnajduje się zarówno w roli typowego bon vivanta, jak i zręcznego polityka, który angażuje się w sprawy Ukrainy — pragnie bowiem zostać jej królem. Zamiast świecić przykładem i wzbudzać szacunek, arcyksiążę prowadzi rozwiązłe życie w podziemiu. Kilkadziesiąt lat później, podczas starań Ukrainy o niepodległość, jego wnuczka Halyna uczestniczy w podobnych zdarzeniach, jednak jako matka i żona staje przed zupełnie innymi wyzwaniami. Jej losy dowodzą, że czas, upływając, zaplata nić tradycji: choć warunki życia Halyny są zupełnie inne od tych, które były udziałem jej babek, a ich charaktery na pozór całkowicie odmienne, to kobiety niezmiennie cechuje rywalizacja o zdobycie wyrafinowanych wschodnio- i zachodnioukraińskich umiejętności kulinarnych. To tylko kilka aspektów bardzo zróżnicowanej ukraińskiej i jednocześnie europejskiej panoramy rodzinnej, która zarówno wskazuje na szerokie możliwości historycznego rozwoju, jak i demaskuje jego ograniczenia.

Natalka Śniadanko (ur. 1973 we Lwowie) jest pisarką, tłumaczką i dziennikarką. Mieszka we Lwowie, obecnie w Lipsku. Studiowała ukrainistykę na Państwowym Uniwersytecie im. Iwana Franki we Lwowie oraz romanistykę i slawistykę na Uniwersytecie we Fryburgu. Dokonuje przekładów z języków niemieckiego, polskiego i rosyjskiego na ukraiński.

Jej utwory były przetłumaczone na języki niemiecki i polski: „Sammlung der Leidenschaften” (dtv 2007, Haymon 2017) / „Kolekcja namiętności” (Czarne 2004), „Frau Müller hat nicht die Absicht, mehr zu bezahlen” (Haymon 2016) / „Frau Müller nie zamierza płacić więcej” (Warsztaty Kultury 2019) oraz „Der Erzherzog, der den Schwarzmarkt regierte, Matrosen liebte und mein Großvater wurde” (Haymon 2021) / „Porządne papiery arcyksięcia Wilhelma” (Państwowy Instytut Wydawniczy 2022).

Spotkanie autorskie było moderowane przez prof. dr Gudrun Heidemann i prof. dr Joannę Jabłkowską. Następnie goście, w tym dyrektor Przedstawicielstwa DAAD w Warszawie, dr Martina Krispina, zostali zaproszeni na przyjęcie w Pałacu Biedermanna, gdzie poznali historię imponującego budynku i jego dawnych mieszkańców.

?? Als DAAD-Alumnae/i-Veranstaltung fand am 19. September eine Lesung der ukrainischen Schriftstellerin und Übersetzerin Natalka Sniadanko statt.

Die Autorin las Auszüge aus ihrem Roman „Der Erzherzog, der den Schwarzmarkt regierte, Matrosen liebte und mein Großvater wurde“ (2021, übersetzt aus dem Ukrainischen von Maria Weissenböck) / „Охайні прописи ерцгерцога Вільгельма“ (2017).

In Sniadankos drittem Roman lebt Erzherzog Wilhelm länger als historisch verbürgt. Mit ihm, seinen Zeitgenoss:innen, seinen und deren Verwandten sowie Nachfahren wechselt die Autorin zwischen den Jahrzehnten und Jahrhunderten hin und her. In der multilingualen und multikulturellen Figurenschar erweist sich die Titelfigur nicht nur als besonders exzentrisch, weil sie auf dem Schwarzmarkt tätig ist, sondern auch durch ihre Phobien und Vorlieben – etwa für Schlafröcke, Tätowierungen und Männer. Der Lebemann Wilhelm engagiert sich nebenbei für die Ukraine, deren König er werden will. Anstelle eines repräsentativen majestätischen Lebens führt der Erzherzog dann ein – wenn auch nicht weniger ausschweifendes – Leben im Untergrund. Seine Enkelin Halyna erlebt Dekaden später ähnliche Umbrüche während der ukrainischen Unabhängigkeitsbestrebungen, die ihr als Frau und Mutter allerdings völlig andere Herausforderungen bescheren. Diese erinnern an die Lebensumstände ihrer Großmütter, deren weibliches Selbstverständnis unterschiedlicher nicht sein könnte, sich in der Konkurrenz um jeweils ausgefeilte ost- und westukrainische Kochkünste aber überschneidet. Dies sind nur wenige Aspekte eines überaus vielfältigen, zugleich europäischen und ukrainischen Familienpanoramas, das mit seinen unterschiedlichsten Be- und Entgrenzungen zur Sprache kam.

Natalka Sniadanko (* 1973 in Lemberg) ist Schriftstellerin, Übersetzerin und Journalistin. Sie studierte an der Staatlichen Iwan-Franko-Universität in Lemberg Ukrainistik und an der Universität Freiburg Romanistik und Slawistik, übersetzt aus dem Deutschen, Polnischen und Russischen ins Ukrainische. Sie lebt in Lemberg, derzeit in Leipzig.

In deutscher und polnischer Übersetzung erschienen unter anderem ihre Werke: „Sammlung der Leidenschaften“ (dtv 2007, Haymon 2017) / „Kolekcja namiętności“ (Czarne 2004), „Frau Müller hat nicht die Absicht, mehr zu bezahlen“ (Haymon 2016) / „Frau Müller nie zamierza płacić więcej“ (Warsztaty Kultury 2019) sowie „Der Erzherzog, der den Schwarzmarkt regierte, Matrosen liebte und mein Großvater wurde“ (Haymon, 2021) / „Porządne papiery arcyksięcia Wilhelma“ (Państwowy Instytut Wydawniczy, 2022).

Die Lesung moderierten Prof. Dr. Gudrun Heidemann und Prof. Dr. Joanna Jabłkowska. Anschließend wurde zum Empfang im Biedermann Palast geladen, wo die Gäste, darunter der Warschauer DAAD-Außenstellenleiter Dr. Martin Krispin, über die Geschichte des imposanten Gebäudes und seiner einstigen Bewohner:innen informiert wurden.

Partner der Veranstaltung: